Kaliforniya Üniversitesi’nde yapılan iki çalışmanın sonuçlarına göre, yüksek ısılara dayanıklı kurbağalar iklim değişikliği, hastalık ve doğal ortamların kaybı sonucu ortaya çıkan yeni koşullara daha iyi uyum sağlıyorlar.
Küresel iklim değişikliği doğadaki birçok türü etkiliyor. Vücut sıcaklıkları çevre ısısına bağımlı olan amfibiler iklim değişikliğine en duyarlı canlılar arasında. Kurbağaların sayısının dünya genelinde gittikçe azaldığı biliniyor. Ancak bütün kurbağa türleri küresel ısınmadan olumsuz şekilde etkilenmiyor. Biyologlar, bazı türler hayatta kalırken diğerlerinin niye yok olduğunu araştırıyorlar. Bilimsel çalışmalar termal toleransın – yüksek ısılara dayanıklılığın – amfibilerin hayatta kalma şansları açısından kilit bir role sahip olduğunu gösteriyor.
ISIYA DAYANIKLI KURBAĞALAR ÖLÜMCÜL MANTAR HASTALIĞINA YAKALANMIYOR
Dünyadaki vahşi yaşamı etkileyen en ölümcül salgınlarından birine Batrachochytrium dendrobatidis (Bd) adı verilen bir mantar yol açıyor. Bu mantar, birçok amfibi popülasyonunun sayılarının azalmasından ve çeşitli türlerin nesillerinin tükenmesinden sorumlu.
Ecology Letters adlı dergide yayımlanan bir makaleye göre yüksek ısılara dayanıklı kurbağalar mantar enfeksiyonu açısından daha az riskle karşı karşıya. Bunun nedeni Bd’nin serin ortamlarda üremesi. Isıya toleransı düşük kurbağalar mantarla aynı ortamda mahsur kalırken, ısıya dayanıklı türler enfeksiyondan uzaklaşabiliyor.
Kaliforniya Üniversitesi Vahşi Yaşam, Balık ve Koruma Biyolojisi Bölümü’nden Brian Todd, gelecekte ortaya çıkacak salgınlarda hangi türlerin, nasıl bir mekanizmayla hastalıktan korunacağını belirleyebileceklerini söylüyor ve şöyle devam ediyor: “İklim değişikliği ile karşı karşıya olduğumuz ve patojenlerin daha kolay taşınabildiği günümüzde salgınların da artması olası. Hastalığa duyarlılığı etkileyen özelliklerin anlaşılması, yeni salgınlarda en çok etkilenecek türleri öngörmek açısından önemli.”
MADALYONUN DİĞER YÜZÜ
Araştırma ekibi, farklı bir çalışma ile tropikal kurbağalar için uygun olan yaşam alanlarının çevre değişikliğinden ne kadar etkilendiğini araştırdı. Araştırmacılar Kosta Rika’da bulunan altı farklı yüzey örtüsündeki mikroklimaları değerlendirdiler ve bu mikroklimalardan etkilenen kurbağaların vücut ısılarını ölçtüler. Bugün için sıcaklık açısından uygun olan bu ortamları gelecek 80 yıl içinde bekleyen değişiklikleri hesapladılar.
Çalışmanın sonuçlarına göre; iklim değişikliği nedeniyle uygun sıcaklığa sahip yaşam alanlarının kaybı, Kosta Rika’daki ormanların tahribatından doğacak yaşam alanı kaybını geride bırakacak gibi gözüküyor. Toprak kullanımı ve iklim değişikliğinin ortak etkileri sonucunda sıcaklık artışına en duyarlı türler yaşam alanlarını tamamen kaybedebilir. Ormanda yaşayan kurbağalar yüksek sıcaklılara çok duyarlı. Bu türler iklim değişikliğinden ve ormanların tarım alanına dönüştürülmesinden ilk etkilenecek olanlar.
Yüzey örtüsü ve iklimdeki değişiklikler göz önünde bulundurulduğunda, uygun sıcaklıklara sahip yaşam alanlarının devamlılığının sağlanması için yapılacak düzenlemeler faydalı olabilir. Bu gibi yaşam alanları özellikle kurbağalar gibi vücut sıcaklığı çevre şartlarından etkilenen türlerin korunması için büyük önem taşıyor.
Kaynaklar:
1. A. Justin Nowakowski, Steven M. Whitfield, Evan A. Eskew, Michelle E. Thompson, Jonathan P. Rose, Benjamin L. Caraballo, Jacob L. Kerby, Maureen A. Donnelly, Brian D. Todd. Infection risk decreases with increasing mismatch in host and pathogen environmental tolerances. Ecology Letters, 2016; DOI: 10.1111/ele.12641
2. A. Justin Nowakowski, James I. Watling, Steven M. Whitfield, Brian D. Todd, David J. Kurz, Maureen A. Donnelly. Tropical amphibians in shifting thermal landscapes under land use and climate change.Conservation Biology, 2016; DOI: 10.1111/cobi.12769
