Bilim insanları uzun zamandır hayvanların iklim değişikliğine nasıl cevap vereceği konusunda endişeli. Yeni bir çalışma, ötücü kuşlardan en azından bir türün ısınmaya karşı yavrularını hazırladığını bildiriyor. Kuşlar bunu dış sesleri duyan ve öğrenen yumurtalardaki embriyolara özel olarak öterek yapıyor. Bilim insanları ilk kez hayvanların ses kullanarak yavrularının büyüme, gelişme, davranış ve üreme başarısını etkilediğini de göstermiş oldu.
Zebra ispinozlarının yumurtalarıyla konuştuğu fikri, büyük kafeslerde kuşların seslerini kaydeden Avustralya Deakin Üniversitesi’nde bir davranış ekoloğu olan Mylene Mariette’in aklına geldi. Mariette, kuşların yalnız olduklarında yumurtaların üzerinde otururken bazen yüksek perdeden bir dizi ötüş yaptığını farketti.
Mariette ve çalışmanın yazarlarından Katherine Buchanan 61 dişi ve erkek ispinozun ötüşlerini kaydetti. Her iki cinsin bu ötüşleri sadece kuluçka döneminin sonunda ve sıcaklık 26°C’yi geçtiğinde yaptıkları bulundu.
Bu ötüşlerin yavruları bir şekilde daha yüksek sıcaklıklar için hazırlayıp hazırlamadığını araştırmak için, bilim insanları yapay olarak 166 yumurtayı 37,7°C standart bir sıcaklıkta kuluçkaya yatırdı. Son beş gün boyunca, yumurtalar ebeveynlerin kaydedilmiş yüksek perdeli ve normal ötüşlerine maruz bırakıldı.
Yavrular yumurtadan çıktığı zaman, kuluçka sırasında ötüşleri dinleyenler kontrol grubuna göre hem daha konuşkandı hem de daha hafifti. Bilim insanları, bunun sıcak bir ortamda avantajlı bir adaptasyon olabileceğini öngörüyor. Küçük boyutlu olanlar, ısı kaybetmede daha avantajlı. Ayrıca, küçük boyut oksidatif hasarı ve üremeyi olumsuz etkileyen zararlı kararsız moleküllerin protein, yağ ve DNA’da birikimini azaltmada etkili.
İlginç biçimde, daha sıcak koşullarda tutulan, daha düşük ağırlıktaki kuşların ilk üreme sezonunda kontrol grubundakilere göre daha çok yavruladığı görüldü. Fakat, kontrol grubundaki kuşlar soğuk koşullarda daha başarılıydı.
Kuluçka çağrılarının daha başka kalıcı etkileri olabildiği de görüldü. İki üreme mevsimi için, yumurtadayken bu ötüşleri duyan erkek kuşlar daha sıcak yuvaları seçerken, kontrol grubundakiler ise daha soğuk yuvaları tercih etti.
Bu dikkat çekici çalışma hayvanların iklim değişikliğine nasıl uyum sağlayabildiğini ve embriyoların hayal ettiğimizden daha çok şey öğrenebildiğini gösterdi. Kurak bölgelerde yaşayan ve mevsime bağlı olmadan şartlar iyi olduğunda üreyen ispinozların yavrularını gelecekteki ortam için hazırlaması anlamlı. Bu çalışma, hayvanların bazılarının konu iklim değişikliğine geldiğinde yan gelip yatmadığını gösteriyor. Böylece, belki de daha sıcak bir dünyaya düşündüğümüzden daha iyi uyum sağlayabilecekler.
Kaynak: Mariette ve Buchanan, 2016, Science, “Prenatal acoustic communication programs offspring for high posthatching temperatures in a songbird”, dx.doi.org/10.1126/science.aaf7049
